دیزباد وطن ماست
سایت رسمی روستای دیزباد علیا (بالا) از توابع شهرستان نیشابور در استان خراسان رضوی ایران.
دیزباد وطن ماست
سایت رسمی روستای دیزباد علیا (بالا) از توابع شهرستان نیشابور در استان خراسان رضوی ایران.اتاق خبر 24 در باب ظرفیت های گردشگری دیزباد نوشت
«دیزباد وطن ماست»- سایت اتاق خبر 24، که یک سایت معتبر خبری است در باب مکان های دیدنی و ظرفیت های گردشگری دیزباد نوشت.
به گزارش دیزباد وطن ماست، دیزباد در ناحیه شمال کیلومتر ۸۰ جاده مشهد نیشابور و روی سلسله جبال بینالود و در میان رودخانه ها و چشمه های جوشان و باغ های سرسبز قرار دارد.
دیزباد در ناحیه شمال کیلومتر ۸۰ جاده مشهد نیشابور و روی سلسله جبال بینالود و در میان رودخانه ها و چشمه های جوشان و باغ های سرسبز قرار دارد. تاریخ استنادی این روستا به سال ۹۵ هجری شمسی برمی گردد.نام آن در قرن سوم قصر الریح و سپس چهل اشکوب بوده است. قدمت دیزباد و سوابق فرهنگی آن موجب دگرگونی هویت مردم شده است. تأسیس مدرسه ناصرخسرو دیزباد در سال ۱۳۱۲ از جمله گرانبهاترین منابع دگرگونی فرهنگی این دیار بوده است.
مکان های دیدنی روستای دیزباد
این روستا توانسته است نخبگانی را به جامعه تحویل دهد که موجب مباهات همه روستاییان است،به طوری که در سال ۱۳۴۸ نام دیزباد به عنوان یکی از معدود روستاهای صددرصد باسواد ایران در یونسکو به ثبت رسید. در حدود ۶۰ سال قبل که شبها بیشتر روستاها غرق در تاریکی بود دیزبادیان فانوسهایی را در معابر آویز کرده بودند تا ستارگان تنها روشنی دهنده نباشند و در فاصله زمانی اندکی اولین شبکه برق خصوصی روستا افتتاح شد. شغل اکثر مردم دیزباد باغداری است، نگاه باغداران دیزبادی به منابع تولید نگاهی نسبتا علمی است .
تعادل دام ومرتع از سالها قبل اجرا شده و کشاورزان با تراس بندی های فراوان، اراضی حاصلخیز را ایجاد کرده اند.
ظرفیت ممتاز روستا از یک طرف و توجه ویژه به سلامت و کیفیت محصول ازطرف دیگر این منطقه را در رده صادر کنندگان عمده گیلاس و آلو به بازارهای اروپایی و حاشیه خلیج تبدیل کرده و تنوع وکیفیت گیاهان دارویی نیز از دیگر سرمایه های طبیعی این روستاست.
آباد مثل دیزباد؛ گزارشی از روزنامه جام جم در باب دیزباد
«دیزباد وطن ماست»- گزارش جامجم از روستایی که با ترویج کشاورزی ارگانیک، محیطزیست را زنده نگه داشته است با عنوان آبـــاد مثــل دیزبـــــاد منتشر شد.
به گزارش دیزباد وطن ماست، این گزارش می نویسد: اگر از نیشابور به سمت مشهد بروید و پس از پشت سر گذاشتن 80کیلومتر وارد راه فرعی سمت شمال جاده شوید. در این مسیر کوهستانی، مسحور سرسبزی مراتع رشتهکوه بینالود خواهید شد و چنانچه راه را تا انتها دنبال کنید به منطقهای میرسید پوشیده از انبوه درختان که به حکم پادشاه فصلها، برگهایشان به رنگ زرد و نارنجی و قرمز درآمده و جلوه زیبایی را به طبیعت آن بخشیده است. میان این درختان، روستایی قرار دارد که خانههای آن همچون ماسوله، به صورت پلکانی روی هم قرار گرفتهاند. نام این روستا دیزباد بالاست.
آبـــاد مثــل دیزبـــــاد
ابتدای جاده اصلی روستا، تصویر پیرمرد و پیرزنی روستایی به چشم میخورد که با لبخندی گرم ورود شما را به دیزباد بالا خوشامد میگویند. جاده را که ادامه دهید نگاهتان به تصویر پیرمردی میافتد که دعای خیرش را نثار همه مهمانان دیزباد میکند و در تابلوی بعدی، پیرمردی را میبینید که به شما هشدارهای محیطزیستی میدهد و میگوید: مبادا شکار، مبادا تبر بر درخت و بهار، محیط و زمین را نکو پاک دار.
وقتی با یکی از اهالی دیزباد بالا درباره فلسفه تابلوهای ابتدایی مسیر صحبت میکنیم میگوید دیزبادیها دغدغه اصلیشان حفظ منابع طبیعی و محیطزیست است و اگر کسی بخواهد نگاه چپ به محیط پاک روستا بیندازد، کلاهمان توی هم خواهد رفت. او تاکید میکند مردمان این دیار میخواهند با مراقبت از آب، مراتع و دیگر مواهب خدادادی، بهجای یک روستای خشک و مخروبه، دیزبادی آباد و پرآب را به نسلهای آینده تحویل دهند.
دژباد یا تیزباد
دیزباد بالا روستایی پلکانی و از توابع بخش زبرخان شهرستان نیشابور است که در ارتفاع حدود 2000 متری از سطح دریا قرار دارد. ابرهای آسمان این منطقه، سالانه بیش از 360 میلیمتر میبارند و از این جهت، دیزباد بالا سومین نقطه پرباران شمالشرقی ایران است.
جمعیت دیزباد شناور است، به گونهای که در تابستان، همه 2000 نفر اهالی به روستا میآیند تا هم از هوای معتدلش لذت ببرند و هم محصولات باغاتشان را برداشت کنند، اما از ماه آبان به بعد، بیشتر دیزبادیها از سرمای سخت منطقه بینالود به مشهد و نیشابور پناه میبرند و کمتر از 200 نفر در روستا باقی میمانند. البته زهرا کردی، دهیار دیزباد بالا به جامجم میگوید مردم با اجابت درخواست او مبنی بر اعلام دیزباد بهعنوان سکونتگاه اصلیشان در سرشماری سال 95 توانستند آمار جمعیت این روستا را به 910 نفر برسانند.
اراضی منطقه مسکونی و باغات دیزباد تمام شیبدار است و به جرات میتوان گفت در این منطقه به هیچ وجه زمین مسطحی به مساحت 500 مترمربع یافت نمیشود. این روستا در میانه محدوده بادخیزی قرار گرفته که از شریفآباد تا بینالود کشیده میشود و در تمام طول سال باد شدیدی در این منطقه میوزد. برخی اهالی دیزباد هم اعتقاد دارند نام این روستا برگرفته از همین بادهای شدید است و در واقع، واژه دیزباد تغییریافته دژباد یا تیزباد است.
تفکیک زباله از روستا
نماینده دیزباد در برنامه شبکه جهانی توسعه ملل متحد
«دیزباد وطن ماست»- حضور نمایندگان دیزباد در جلسه ارائه طرح و برنامه شبکه جهانی توسعه ملل متحد (UNDP) در راستای بهره مندی از تسهیلات خرد محیط زیست جهانی اتفاق افتاد.
به گزارش دیزباد وطن ماست، بنا بر دعوت مجموعه تسهیلگری دفتر تسهیلات خرد محیط زیست جهانی، گردهمایی تشکل های زیست محیطی کشور در روزهای شنبه و یکشنبه ۱۹ و ۲۰ مرداد ماه در مرکز بین المللی آموزش جهاد کشاورزی کرج برگزار شد.
این گزارش می افزاید: در این برنامه که با حضور تشکل های مردمی کشور برگزار شد از کل استان های شرقی کشور فقط از روستای دیزباد بالا دعوت به عمل آمده بود، و تمام مدعوین از تهران، شیراز، اصفهان و استان های شمالی و غربی کشور و صرفا از تشکل های مردمی حضور داشته و شورای اسلامی دیزباد تنها شورای روستایی کشور بود که از آن دعوت شده بود.
هدف از این گردهمایی که با حضور نمایندگانی از دفتر مشارکتهای مردمی سازمان محیط زیست و سازمان جنگلها و مراتع کشور برگزار شد، بیان موفقیت ها و مشکلات موجود در راستای حفاظت از محیط زیست و منابع طبیعی و آموزش و چگونگی بهره مندی از تسهیلات کوچک محیط زیست جهانی سازمان ملل بود.
در این برنامه محمود کردی مسئول شورا ضمن تبیین دست آوردهای اهالی دیزباد در طول چندین دهه گذشته، پروپوزالی تحت عنوان "حفظ و تکثیر گونه های کمیاب و در حال انقراض جنگلی ، مرتعی و داروئی" ارائه کرد که در صورت تایید دفتر برنامه های کوچک محیط زیست جهانی سازمان ملل, تسهیلات خوبی در اختیار دیزباد قرار خواهد گرفت.
چهارمین آتش سوزی در تابستان ۹۸ دیزباد
«دیزباد وطن ماست»- روز شنبه ۱۹ مرداد ماه چهارمین آتش سوزی در کوه های بازه راه دیزباد اتفاق افتاد.
به گزارش دیزباد وطن ماست، شعله های آتش توسط حسن وزیری معلم بازنشسته و دامدار مسئولیت پذیر و دلسوز دیزبادی از منطقه درخت جوز واقع در جنوب دیزباد مشاهده شد و وی بلافاصله موضوع را به رئیس شورا و مسئول روابط عمومی گزارش داد.
در همان ساعت مجلس بزرگداشت اولین سالگرد مرحوم حاج حسین کردی نیز در مسجد دیزباد در حال انجام بود که خبر به مردم ابلاغ و سه نیسان حامل مردان فداکار دیزبادی به همراه حسنعلی گنجعلی عضو شورا و و مهدی آفرین مسئول یگان حفاظت به محل مراجعه می کنند.
ایشان تا قدری بالاتر از محل سر چشمه آب آشامیدنی دیزباد رفته و از آنجائی که چیزی مشاهده نمی کنند، بر می گردند. صبح روز بعد که حسن وزیری به محل می روند مشاهده می کنند آتش سوزی در بالاتر از آن محل اتفاق افتاده و متاسفانه دو دره پر از بوته و درختچه سوخته است.
بنا بر تحقیقات به عمل آمده به نظر می رسد عامل آتش سوزی چوپانان گله یکی از روستاهای اطراف دیزباد می باشند که به صورت غیر مجاز و از روی فرصت طلبی به آن منطقه تجاوز کرده اند و در آن لحظه برای پختن غذا، کوه ها را به آتش کشیده اند و سپس وسایل خود را جا گذاشته اند و فرار نموده اند. این موضوع به اداره منابع طبیعی و اداره محیط زیست نیشابور گزارش گردیده که در دست پیگیری است. گفتنی است محل آتش سوزی از سمت غرب به اراضی روستای گرینه نزدیک می باشد.
شورای اسلامی و دهیاری دیزباد از آقای حسن وزیری گزارش دهنده موضوع و کلیه کسانی که برای خاموشی آتش به منطقه رفته اند، تشکر و قدردانی می کند.
انتقال خانه های دیزباد از پی تختگاه به محل فعلی
«دیزباد وطن ماست»- هادی میرشاهی یکی از نویسندگان آگاه دیزبادی است که در یادداشتی در باب تاریخ دیزباد از انتقال خانه های دیزباد به محل فعلی خبر می دهد.
وی می نویسد: عوامل مؤثر بر نحوه شکل پذیری دیزباد درمحل فعلی را می توان به دو دسته تقسیم نمود:
1ـ عوامل طبیعی: الگوی اسکان در سکونت های ده بیش از هر چیز انعکاس ویژگی های محیطِ طبیعی است که استقرار سکونتگاها را فراهم نموده است.
2ـ نحوه پراکندگی منابع آبی، کیفیّت خاک های قابل دسترس و مانند آن بنحوی بارز موقعیّتِ سکونتگاههای دیزباد را تحت تأثیر قرار داده و باعث شکل گیری الگوی خاص آن می شود.
دیزباد یک منطقه کوهستانی می باشد و همین عامل مهمتر ین عنصر شکل دهنده با بناهای فشرده با زیربنای محدود ومطبّق که غالباً بدون صحن حیاط می باشد.
شیب تند محلِ سکونت باعث شکل گیری معابر آن به شکلی است که تردّد را با وسیله نقلیه مشکل می سازد.
در بافت قدیم رفت و آمد از طریق دالان و راهروهای مسقّف انجام می شده که ناامنی را در زمانهای قدیم نشان می دهد.
آنچه مسلّم است سرزمین دیزباد بار سنگین تاریخ را بدوش می کشد دگرگونی های زمین شناسی و تغییرات جوی حاصله، پیدایش و فرسایش قله ها و کوه ها،حاصل این قدمت تاریخی می باشد. در قدیم کوه ها پوشیده از جنگل و تا دو نسل قبل این زیبایی طبیعت همچنان باقی بوده است. در سالهای قحطی مردم (مقارن 1320شمسی) برای امرار معاش و تأمین زندگی از چوبهای جنگلی ذغال تهیه می کرده و به بازارهای مشهد و نیشابور برای فروش عرضه میکرده اند. آثار داش های اطراف ده نشانگر چنین تخریبی است که در طبیعت دیزباد صورت پذیرفته است.
